Zaadceldonatie

Binnen onze kliniek is het mogelijk een zaadceldonatieprocedure te doorlopen. Zaadceldonatie is het afstaan van zaadcellen door een man (donor), met als doel een zwangerschap mogelijk te maken bij een ander paar (acceptorpaar of wenspaar) met kinderwens. Deze behandelmethode bieden wij aan bij de volgende indicaties:

1. Ontbreken van (benutbare) eigen zaadcellen zoals bij azoöspermie.
2. Genetische afwijkingen bij de wensvader (bv.drager van erfelijk overdraagbare ernstige ziekten of wanneer er mogelijk een te hoog risico bestaat op een kind met aangeboren afwijkingen die niet met het leven verenigbaar zijn).
3. Lesbische relatie met kinderwens.
4. Onmogelijk gebruik eigen zaad i.v.m. schadelijk (teratogeen) effect op zaad van medicatie of medische behandelingen. Dit in die gevallen waar verzuimd is vóór de behandeling zaad in te vriezen.

De keuze van de donor

Als donor komt een man in aanmerking die bekend is. Anonieme zaadceldonatie is niet mogelijk. Tevens moet sedert 1 juni 2004 landelijke registratie plaatsvinden bij Stichting Donorgegevens Kunstmatige Bevruchting van alle donaties waaruit een levend geboren kind ontstaat. Alle persoonsgebonden identiteitsgegevens (zoals naam, adres en geboortedatum) van donor en ontvangers worden geregistreerd, tevens de datum van behandeling. Van de donor wordt een uitgebreid paspoort geregistreerd waarin persoonsgegevens, medische gegevens, fysieke en sociale gegevens worden bewaard. Dit in het belang van eventuele kinderen die uit de zaadceldonatie ontstaan.

De donor dient aan de volgende criteria te voldoen:

1. Hij moet vrijwillig zijn hulp hebben aangeboden.
2. Hij mag geen drager zijn van erfelijke aandoeningen.
3. Hij moet de consequenties van zijn keuze goed hebben doordacht.
4. Het zaad moet van voldoende kwaliteit zijn om bij behandeling een acceptabele kans op zwangerschap te geven.
5. Hij moet bij voorkeur zelf geen actieve kinderwens hebben.
6. Hij mag geen direct famililid zijn van de vrouw die zwanger wil worden.

Wanneer niet wordt voldaan aan een van deze criteria, zal een teamvergadering volgen waaruit alsnog een positief of negatief besluit volgt.

Praktische uitvoering

Het wenspaar en de zaaddonor ( eventueel ook met partner) moeten samen een afspraak maken op de Polikliniek gynaecologie voor een intake gesprek bij Dr Bernards ( een van de fertiliteitsartsen). Er dient te worden nagegaan of zowel donor als wenspaar aan de voor hen geldende criteria voldoen. Er wordt aandacht geschonken aan behandelingsmogelijkheden met daaraan verbonden consequenties op medisch en sociaalpsychologisch gebied.

Er volgt een gesprek tussen zaaddonor en de klinisch psycholoog van ons team, om motivatie en draagkracht in kaart te brengen. We willen erachter komen of er op psychologisch vlak redenen zijn aan te geven om geen gebruik te maken van hem als donor. Op indicatie of indien de wens bestaat, kan ook het wenspaar een gesprek krijgen bij deze psycholoog.

In de tussentijd zal, wanneer dit nog niet gebeurd is, een algemene en gynaecologische anamnese plus lichamelijk onderzoek(waaronder vaginale echografie) van de vrouw die zwanger wilt worden plaatsvinden. Bij de donor zal zaadanalyse worden verricht en de donor zal gescreend worden op Hepatitis B en C, HIV, leus en CMV.

Wanneer de psycholoog van ons team groen licht geeft en de onderzoeken geen onverwachte bezwaren opleveren zal de behandeling in gang gezet worden. Het zal van de zaadkwaliteit afhangen welke behandeling wenselijk is om de beste kans op zwangerschap te creëren. In de regel maken we zo mogelijk gebruik van vers zaad. Wanneer dit praktisch onmogelijk is voor de donor, wordt gekozen voor het van te voren invriezen van zaad welke op het gewenste moment gebruikt kan worden. De donor dient dan contractueel toestemming te verlenen aan opslag en gebruikmaking van zijn zaad.

Eiceldonatie

Binnen onze kliniek is het mogelijk een eiceldonatieprocedure te doorlopen. Eiceldonatie is het afstaan van eicellen door een vrouw (donor), na stimulatie en eicelpunctie, met als doel een zwangerschap bij een andere vrouw (ontvangster of wensmoeder) mogelijk te maken. De benodigde zaadcellen komen van de partner van de ontvangster (wensvader).

Deze behandelingsmethode bieden wij aan bij de volgende indicaties:

1. Genetische afwijkingen bij de wensmoeder (draagster van erfelijk overdraagbare ernstige ziekten).
2. Ontbreken van (benutbare) eigen eicellen.
3. Onvoldoende reactie van de eierstokken bij eerdere IVF/ICSI-stimulatiepogingen.

Voor alle indicaties geldt een leeftijdsgrens van 45 jaar

De keuze van de donor

Als donor komt een vrouw in aanmerking die de ontvangster persoonlijk kent en haar hulp vrijwillig aan het ontvangend paar heeft aangeboden. Anonieme eiceldonatie is niet mogelijk. Tevens moet sedert 1 juni 2004 landelijke registratie plaatsvinden bij Stichting Donorgegevens Kunstmatige Bevruchting van alle donaties waaruit een levend geboren kind ontstaat. Alle persoonsgebonden identiteitsgegevens ( zoals naam, adres en geboortedatum) van donor en ontvangster worden geregistreerd, tevens de datum van behandeling. Van de donor wordt een uitgebreid paspoort geregistreerd waarin persoonsgegevens, medische gegevens, fysieke en sociale gegevens worden bewaard. Dit in het belang van eventuele kinderen die uit de eiceldonatieprocedure ontstaan.

De donor dient aan de volgende criteria te voldoen:

1. Zij moet vrijwillig haar hulp hebben aangeboden.
2. Zij moet een voltooid gezin hebben. Deze eis is gesteld i.v.m. de geringe kans op complicaties, waardoor zij haar eigen vruchtbaarheidskansen zou kunnen verminderen.
3. Zij mag geen draagster zijn van erfelijke aandoeningen.
4. Zij moet de consequenties van haar keuze goed hebben doordacht.
5. Zij moet gezond zijn in die zin dat de behandeling geen extra risico oplevert.
6. Zij is bij voorkeur jonger dan 36 jaar en mag niet ouder zijn dan 40 jaar. Vanaf 36 jaar bestaat er een indicatie voor prenatale diagnostiek, ook al is de ontvangster jonger dan 36 jaar.
7. Er moet een redelijke kans bestaan op een goede eicelopbrengst na stimulatie.

Wanneer niet wordt voldaan aan een van deze criteria, zal een teamvergadering volgen waaruit alsnog een positief of negatief besluit volgt.

In principe zal niet meer dan twee maal gebruik worden gemaakt van dezelfde donor. Dit uit bescherming van de donor.

Praktische uitvoering

De ontvangster, haar partner en de donor ( eventueel ook met partner) moeten samen een afspraak maken op de polikliniek gynaecologie voor een intake gesprek bij Dr. Bernards (een van de fertiliteitsartsen). Er dient te worden nagegaan of zowel donor als ontvangster aan de voor hen geldende criteria voldoen. Er wordt uitgebreid aandacht geschonken aan risico’s en consequenties op medisch en sociaalpsychologisch gebied die de behandeling met zich meebrengt.

Bij de donor wordt een echo vroeg in de cyclus plus hormonaal bloedonderzoek afgesproken om een inschatting te maken van haar stimuleerbaarheid middels de bekende IVF-stimulatieprotocollen.

Tevens volgt een gesprek tussen haar en de klinisch psycholoog van ons team, met name om motivatie en draagkracht in kaart te brengen. We willen erachter komen of er op psychologisch vlak redenen bestaan om geen gebruik te maken van haar als donor.

In de tussentijd zal, wanneer dit nog niet gebeurd is, een algemene en gynaecologische anamnese plus lichamelijk onderzoek (waaronder vaginale echografie) van zowel de donor als de ontvangster plaatsvinden. Bij de wensvader wordt zaadanalyse verricht. Tenslotte worden donor en wensvader gescreend op hepatitis B en C en HIV.

Wanneer de psycholoog van ons team groen licht geeft en de onderzoeken geen onverwachte bezwaren opleveren zal de behandeling in gang gezet worden.

De donor wordt behandeld volgens het gebruikelijke IVF-protocol teneinde bij haar meerdere eiblaasjes te laten doorrijpen. Door middel van een follikelpunctie worden de eicellen verkregen. In het laboratorium worden de eicellen van de donor samengebracht met de zaadcellen van de wensvader. Indien de bevruchting en embryonale-ontwikkeling succesvol verlopen, zal bij de ontvangster een embryo-terugplaatsing volgen. Voorafgaande aan de terugplaatsing wordt de ontvangster met medicijnen behandeld om de baarmoeder op het juiste moment geschikt te laten zijn voor embryo-ontvangst.

"Ervaringen en wijze lessen"

De praktijk heeft geleerd dat eiceldonatieprocedures een behoorlijke belasting met zich meebrengen voor alle deelnemers. Voor het ontvangend paar is het vaak de laatste strohalm om aan vast te klampen.

Zonder donor is er meestal geen kans meer op zwangerschap. Toch zijn de kansen net als bij iedere IVF-behandeling beperkt en wordt de kans voornamelijk bepaald door de leeftijd van de donor. Daarnaast is er bij het ontstaan van een zwangerschap middels eiceldonatie een verhoogde kans op een miskraam. Ook een donor voelt de druk van die laatste strohalm. Wanneer het allemaal niet zo voorspoedig verloopt, kan de donor dat als een persoonlijk falen voelen.

Al is de informatie vooraf zeer uitgebreid, de behandeling kan voor een donor tegenvallen. Een donor kan het moeilijk vinden dat te uiten. Voor een ontvangster is het vaak moeilijk om aan te zien dat haar zus of vriendin een mogelijk pijnlijke eicelpunctie voor haar moet ondergaan.

In de meeste gevallen zien we echter, of het nou wel of niet succesvol verloopt, dat de band die er bestond tussen donor en ontvangster versterkt wordt en een diepe emotionele waarde krijgt.